{"id":66452,"date":"2023-12-02T00:02:41","date_gmt":"2023-12-01T23:02:41","guid":{"rendered":"https:\/\/songfestival.be\/?p=66452"},"modified":"2023-12-03T15:11:30","modified_gmt":"2023-12-03T14:11:30","slug":"analyse-de-dominantie-van-zweden-op-het-songfestival-onder-de-loep","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/songfestival.be\/en\/analyse\/analyse-de-dominantie-van-zweden-op-het-songfestival-onder-de-loep\/","title":{"rendered":"Analyse: de dominantie van Zweden op het Songfestival onder de loep"},"content":{"rendered":"

Gisteren werden de details en alle kandidaten van Melodifestivalen 2024<\/em> bekendgemaakt<\/a>. De Zweedse voorronde is door de jaren heen een event op zichzelf geworden binnen de community<\/em>, ongetwijfeld door het gigantische succes van de Scandinavi\u00ebrs op de Europese liedjeswedstrijd.\u00a0Op het Songfestival in Liverpool werd het in ieder geval nog maar eens duidelijk, voor zover er \u00fcberhaupt<\/em> twijfel over bestond: Zweden is met kop en schouders de beste van de klas op het liedjesfestijn.<\/p>\n

Met een totaal van zeven overwinningen evenaart het land nu het record van Ierland. Hoe komt het dat Zweden elk jaar zo gesmaakt wordt door Europa? Onze redactie zocht het uit en vroeg ook raad bij enkele\u00a0professionals<\/em> uit de Belgische muziekindustrie.<\/p>\n

Als we naar de jarenlange geschiedenis van het Songfestival kijken, is het frappant dat \u00e9\u00e9n land het echt continu zo voortreffelijk<\/strong> doet. Ierland bijvoorbeeld heeft ook een recordaantal overwinningen, maar de Ierse succesperiode concentreerde zich voornamelijk in de jaren negentig.<\/p>\n

Consistent hoog niveau<\/strong><\/em><\/p>\n

Zweden daarentegen blinkt uit in consistentie<\/strong>: de eerste overwinning dateert, uiteraard, uit 1974 met ABBA; net geen 50 jaar later is de zevende zege een feit. De gouden medailles zijn netjes verspreid doorheen verschillende decennia (1974, 1984, 1991, 1999, 2012, 2015, 2023). Daarnaast mogen we niet uit het oog verliezen dat Zweden zo goed als elk jaar een vaste waarde is in de top 10<\/strong> van het eindklassement.<\/p>\n

Muziek als exportproduct<\/strong><\/em><\/p>\n

Als we zelfs eventjes het Songfestival en ABBA buiten beschouwing laten, is het merkwaardig dat een land met amper een kleine 10 miljoen inwoners zoveel andere muzieksterren voortbrengt, die internationaal en buiten de Europese grenzen hoge toppen scheerden\/scheren<\/strong>: denk maar aan Ace of Base, Roxette, Avicii, Robyn (video hieronder) en Zara Larsson. Muziek lijkt een echt Zweeds exportproduct<\/strong> te zijn.<\/p>\n

\n
\n\"play\"\n<\/div>\n<\/div>\n

Het is dus geen toeval dat een internationale muziekgrootmacht als Zweden ook het Eurovisiesongfestival zo sterk domineert. Het Amerikaanse geopolitieke magazine The Atlantic<\/a> zocht in 2013 al naar antwoorden over de muzikale magie van het Scandinavische land, samen met Zweeds academicus Ola Johansson. Op de persconferentie na het Songfestival in Liverpool grapte Loreen nog dat het vooral het slechte en donkere weer in het noorden is dat mensen aanzet om veel met muziek bezig te zijn, maar Johansson ziet het anders.<\/p>\n

Goede kennis Engels<\/strong><\/em><\/p>\n

Al heel vroeg in de twintigste eeuw hadden de Zweden een sterke kennis van het Engels<\/strong>. Ook recent waren ze nog steeds de beste van Europa in kennis Engels als natie waarvan het de moedertaal niet is. Daarnaast is Zweden traditioneel een land dat openstaat voor andere, nieuwe culturen en geen chauvinistische houding aanneemt op het gebied van moedertaal, zoals dat in Frankrijk bijvoorbeeld het geval is.<\/p>\n

Daardoor zouden Zweedse muzikanten betere Engelstalige teksten<\/strong> schrijven, waardoor ze al vroeg een voetje voor hadden op andere niet-Engelstalige culturen om internationaal succes te scoren en opgepikt te worden door een breder publiek, wereldwijd.<\/p>\n

Meer aandacht voor melodie dan tekst<\/strong><\/em><\/p>\n

Engelstalige culturen hadden dat taalvoordeel natuurlijk al. Waar Amerikaanse en Britse popmuziek in de jaren zeventig echter gekenmerkt werden door zware bas en drums, kwam, jawel, ABBA als pionier van het Zweedse, muzikale succesverhaal<\/strong>, met zeer zachte, lichtere en snel herkenbare melodie\u00ebn<\/strong>, prominentere zang en eenvoudigere rijmteksten op de proppen. Hun muziek had weinig regionale, Zweedse eigenschappen en zou door al die factoren zo vlot opgepikt worden door de vele fans wereldwijd.<\/p>\n

Tot spijt voor wie het benijdt, maar de Zweden hebben de afgelopen 50 jaar het ABBA-trucje<\/strong> op het Songfestival meermaals gerecycleerd en dat heeft hen dus geen windeieren gelegd. Een heel duidelijk voorbeeld daarvan is natuurlijk de Zweedse inzending van 1999, toen Charlotte Perrelli<\/strong> met een onweerlegbare ABBA-sound<\/em>\u00a0in haar lied Take Me to Your Heaven<\/em><\/strong> het Songfestival won in Jeruzalem (video hieronder).<\/p>\n

\n
\n\"play\"\n<\/div>\n<\/div>\n

Twee jaar later pikten de jongens en meisjes van Friends niet alleen de melodie van Liefde is een kaartspel<\/em> van Lisa del Bo, ook de ABBA-instrumentatie<\/strong> werd opnieuw netjes in een ander jasje gestoken. Daarnaast werd het lied\u00a0Listen to Your Heartbeat<\/em> nog eens gebracht door een blonde en een brunette<\/strong> (video hieronder); subtiel waren de Zweden dat jaar allerminst, maar succesvol des te meer. Het werd een knappe vijfde plaats<\/strong> in Kopenhagen voor de groep.<\/p>\n

\n
\n\"play\"\n<\/div>\n<\/div>\n

Wie dacht dat de Zweden de ABBA-klanken intussen al lang niet meer gebruiken, moeten we teleurstellen. Ze zijn misschien iets subtieler<\/strong> geworden, maar ze blijven trouw aan de typische sound<\/em><\/strong>. Oordeel zelf bij het luisteren naar de instrumentale versie van Tattoo<\/em><\/strong> van Loreen (video hieronder). Vooral vanaf 00:50 en de opbouw van de pianomelodie wordt het wel heel erg duidelijk.<\/p>\n

Op diverse fanfora werd de afgelopen maanden wel meer dan een keer smalend<\/strong> gedaan over het gebrek aan tekstuele diepgang<\/strong> in Tattoo<\/em>, maar het zal de Scandinavi\u00ebrs worst wezen als ze steeds een sterke melodie<\/strong> afleveren die makkelijk opgepikt wordt.<\/p>\n

https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=r_5I7trxxNc<\/p>\n

P<\/strong><\/em>rogressieve cultuur die trends volgt<\/strong><\/em><\/p>\n

Naast een goede kennis van het Engels en gevoel voor melodie ziet Johansson nog een andere belangrijke factor. Zweden wordt al jarenlang als een early adopter<\/em>\u00a0(een vroege toepasser) van nieuwe businessmodellen en technologie\u00ebn<\/strong> gezien door economische geografen. Het land pikt heel snel nieuwe trends<\/strong> op en past ze toe. Zo zijn hedendaagse, betaalbare kleding, eenvoudige meubelpakketten en online\u00a0streaming<\/em> van muziek niet per se Zweedse uitvindingen, maar toch zijn H&M<\/strong>,\u00a0IKEA<\/strong>\u00a0en natuurlijk Spotify<\/strong> wereldberoemde Zweedse merken.<\/p>\n

Zo is het ook gegaan met de muziekindustrie. De eerste internationale tour van The Beatles vond in 1963 plaats in Zweden. Ook de Sex Pistols gingen eerst naar het hoge noorden vooraleer ze internationaal volledig doorbraken. Het Zweedse publiek stond al vroeg open voor vernieuwing<\/strong>, ook op muzikaal vlak. Net die komst van muzikanten uit andere hoeken van de wereld heeft de Zweedse muziekindustrie zo’n enorme boost<\/em> gegeven en de neus voor muzikale trends<\/strong> aangewakkerd.<\/p>\n

Overheidssteun<\/strong><\/em><\/p>\n

Ten slotte is er nog een andere bepalende factor volgens Johansson: de overheid steunt de muzikale ontwikkeling<\/strong> van de bevolking. Muzikale opvoeding heeft een prominente rol in het Zweedse onderwijssysteem en muziekscholen worden gesubsidieerd met overheidsgelden. Zweedse kinderen krijgen het gevoel voor muziek als het ware met de paplepel ingegoten, wat de kansen op latere succesvolle artiesten uiteraard vergroot.<\/p>\n

Sam Jaspers: ‘Consequentie in Zweedse aanpak is cruciaal’<\/strong><\/em><\/p>\n

Naast de meer theoretische analyse van de Zweed Ola Johansson in The Atlantic ging Songfestival.be verhaal halen bij een aantal professionals<\/em> uit de Belgische muziekindustrie<\/strong>. Sam Jaspers, oprichter van ondermeer Ultratop, muziekkenner en in mei nog lid van de Belgische vakjury op het Eurovisiesongfestival, ziet vooral een consequente, professionele aanpak<\/strong> in Zweden.<\/p>\n

‘This is Brussels calling’: een kijkje achter de schermen bij Belgische vakjury Songfestival<\/a><\/p><\/blockquote>\n