Copenhagen 2014

In september 2013 maakte de Deense omroep DR bekend dat hij het Songfestival voor de derde keer vanuit de hoofdstad Kopenha- gen zou organiseren. Na afloop bleef de DR met een financiële kater vanjewelste achter.

Het totale budget was geraamd op een slordige 4,5 miljoen euro, maar viel uiteindelijk drie keer duurder uit. De herstructureringen van de gekozen B&W Hallerne, de inrichting van het indrukwekkende, industrieel ogende decor en het schiereiland waarop de zaal zich bevond vielen vele malen duurder uit dan gepland

Na afloop van de twee halve finales, vond op zaterdag 10 mei de finale plaats van het negenenvijftigste Eurovisiesongfestival. Na een vurig proces tussen verschillende Deense steden die allen maar wat graag het songfestival wilden huisvesten, viel de keuze uiteindelijk toch op de hoofdstad.

De B&W Hallerne bevond zich pal in Deens havengebied en moest verregaande verbouwingen ondergaan om het songfestival ook feitelijk te kunnen huisvesten. Het Deens nationaal auditbureau Rigsrevision berekende dat het songfestival een erg dure grap bleek te zijn: er werd meer dan 44 miljoen euro uitgegeven. Ter vergelijking: het vorige festival vanuit het Zweedse Malmö werd afgewerkt met een budget van zo’n 16 miljoen.

Over 2014

De Deense organisatie maakte komaf met de solopresentatie en koos opnieuw voor drie na- men. De bekendste voor het internationale publiek was die van Pilou Asbæk, die als acteur al te zien was geweest in de prestigieuze fictieserie Borgen en vanaf 2016 ook in Game of Thrones.

Het trio leidde de kijkers door de drie liveshows, met het laagste deelnemersaantal in acht jaar tijd. Omroepen uit 37 landen hadden zich inge- schreven, waardoor in de halve finales amper 16 en 15 landen streden om 10 finaleplekken.

De finale begon met een lange ceremonie waarin elke van de 26 finalisten het podium mocht bestijgen terwijl het betreffende land werd afgeroepen. Nadien was het aan de drie presentatoren van de avond om hun ding te doen – voor het eerst ging het om twee mannen en een vrouw.

Lise Rønne was een bekende Deense presentatrice, Pilou Asbæk had vooral internationale bekendheid geoogst als acteur in de populaire Deense tv-reeks Borgen, en Nikolaj Koppel was een gevierd muzikant en journalist.

Pilou Asbæk, Lise Rønne & Nikolaj Koppel

Het thema dit jaar was #joinus, inclusief de hashtag, waardoor het songfestival wilde bijblijven met de laatste trends en inspelen op de steeds groter wordende sociale media. De postkaartfilmpjes dit jaar werden net als vorig jaar opgenomen in het land van de komende artiest zelf, met hem, haar of hen in de hoofdrol.

Op de meest creatieve manieren moesten ze zelf de vlag van hun land maken. De Nederlanders moesten dat doen met bloemen, de Britten met bussen en mensen die schuilden voor de regen.

Omroepen uit 37 landen hadden zich opgegeven om dit jaar deel te nemen, en dat was het laagste aantal sinds 2006. Polen en Portugal waren terug van weggeweest, maar Kroatië, Cyprus, Servië en Bulgarije besloten allen even de kat uit de boom te kijken.

Er waren dus slechts elf landen afgevallen in de halve finales, want er stonden er 26 in de grote finale. De zes automatisch geplaatste landen, de Grote Vijf en gastland Denemarken, deden het ronduit slecht tot aardig zonder meer. Met een liedje over een snor pakten de Fransen de rode lantaarn, de Italianen zetten hun eerste wanprestatie neer sinds hun terugkeer drie jaar geleden, en de Duitsers en Britten bengelden net als vorig jaar rond de twintigste plek.

Ruth Lorenzo, die had deelgenomen aan de Britse talentenjacht The X-Factor, vertegenwoordigde Spanje met een tweetalige ballade, en haalde de bodem van de top-10. Net boven haar eindigde Basim uit Denemarken, die niet eens probeerde te verbergen dat hij een Cliché Love Song bracht.

De rol van de Russen in het Oekraïense Krimgebied speelde hen parten op internationaal en geopolitiek vlak, en zelfs op het songfestival: de Tolmachevy Sisters werden herhaaldelijk getrakteerd op boegeroep uit de zaal, wanneer ze zongen én punten kregen tijdens de puntentelling. Toch werden ze nog zevende, ironisch genoeg net een plekje lager dan Oekraïne, dat de finale mocht openen en opviel door een jongeman in een rad te laten ronddraaien als een hamster.

Conchita Wurst, een creatie van de Oostenrijker Tom Neuwirth, doorbrak een heersende trend en werd de eerste deelneemster in tien jaar tijd die kon winnen ondanks op te treden in de eerste helft van de show.

Opvallend was dat alle landen die eindigden tussen de tweede en zevende plek waren doorgestoten uit de eerste halve finale van afgelopen dinsdag, en dat nadien Noorwegen volgde, het land dat pas zesde was geëindigd in de tweede halve finale.

Paula Seling & Ovi uit Roemenië tuimelden tien plekken naar beneden, van een tweede naar een twaalfde plek. Andere grote verliezers waren Slovenië (vijftien plekken), San Marino en Malta (beide veertien) en Griekenland (dertien).

Conchita Wurst

België en Nederland

België was uitgeschakeld in de eerste halve finale, en mocht zo niet deelnemen aan de finale van het ESF 2014.

Axel Hirsoux werd in 1982 geboren in Gosselies, en groeide op in Courcelles. Sinds 2001 timmert hij aan de weg. Hij waag- de zijn kans in de Franse versie van Star Academy en later de Waalse versie van The Voice, waar hij twee keer de liveshows niet haalde.

In die laatste talentenjacht zat hij in het team van Natasha St-Pier, die in 2001 voor Frankrijk op het Songfestival gezongen had. Hirsoux’ Eurosong-deelname en -overwinning luidde geen grote doorbraak in als platenverkopende artiest. Mother piekte op #7 in de Vlaamse top 50. In de Franstalige tegenhanger bleef de inzending steken op #32.

Verschillende nieuwe singles flopten in beide landsdelen en Mother blijft tot op heden zijn enige wapenfeit in de hitlijsten. In 2019 en 2020 had hij wel een hoofdrol beet in Siddharta, een grote Franse rockopera in Parijs. Daaruit kwamen singles en een album voort.

Bovendien moest Axel heel wat opmerkingen en ‘grapjes’ slikken over zijn gewicht, zelfs vanuit de VRT. Radiozender Studio Brussel had op haar sociale-mediakanalen een afbeelding gedeeld van Hirsoux met een kroon op en een hamburger in de hand en als tekst: ‘De enige echte Burger King van het land’. De zender excuseerde zich wel nog.

Nederland had zich net als vorig jaar weten te plaatsen voor de finale. Na afloop van de eerste halve finale was er een enorme buzz ontstaan over The Common Linnets, samengesteld uit Ilse Delange en Waylon, waardoor ze plotseling gebombardeerd werden tot mogelijke winnaars.

Waylon vormde samen met zangeres Ilse DeLange het gelegenheidsduo The Common Linnets, dat geen lang leven beschoren zou zijn. Ondanks initiële kritiek op hun lied Calm After the Storm en geen hooggespannen verwachtingen, groeide Nederland in de aanloop naar de finale uit tot een van de topfavorieten.

Acht landen gaven The Common Linnets hun twaalf punten, en met een tweede plaats behaalden onze noorderburen hun beste resultaat sinds 1975.

Met een zeer gunstige 24^e startplek maakten ze indruk bij zowel publiek als jury. Tijdens de stemming waren ze lange tijd in de race om de eerste Nederlandse overwinning in 39 jaar tijd binnen te halen, maar uiteindelijk strandde Calm After The Storm op een tweede plek, inclusief topscores uit acht landen.

The Common Linnets

De pauze en de punten

Als pauzeact mocht Emmelie de Forest, winnares van vorig jaar, opnieuw het podium betreden. Ze bracht het officiële themalied van dit songfestival, dat toevallig ook nog eens haar nieuwe single was: Rainmaker.

Verder waren er filmpjes uit het ‘Eurovision Book of Records’, dat vooral diende om de kijker te herinneren aan originele Songfestivalmomenten uit de geschiedenis. Pas na de finale kwam aan het licht dat er nog een pauzeact was, getiteld ‘Trip To The Future’, die werd opgevoerd tijdens de generale repetities, maar werd geschrapt in de finale.

Op het internet zijn beelden te zien van het wel zeer opmerkelijke optreden, waarin wordt geschetst hoe het Eurovisiesongfestival eruit zou zien in het jaar 2057.

Na een sterke start voor Hongarije en Zweden, namen Nederland en Oostenrijk al gauw de leiding tijdens de stemming. Pas in de laatste stemrondes kon Conchita Wurst zich voldoende lostrekken van The Common Linnets om een overwinning te verzekeren. Zwaar geëmotioneerd nam ze haar trofee in ontvangst, en bracht ze de reprise van Rise Like a Phoenix.

De overwinning ging naar een omstreden outsider. Dragqueen Conchita Wurst had sinds de bekendmaking als Oostenrijkse Songfestivalkandidaat in het oog van de internationale persaandacht gestaan als ‘de vrouw met de baard’.

Net als de Nederlanders was dit personage pas in de laatste rechte lijn naar zaterdagavond uitgegroeid tot echte kanshebber op de titel. Oostenrijk kreeg uitein- delijk van dertien landen de topscore en won het Songfestival voor het eerst sinds 1966.

Rise Like a Phoenix werd enkel in Oostenrijk zelf een nummer één-hit. In tien andere Europese landen haalde het lied wel de top tien. In Vlaanderen piekte de winnaar op #8 in de Ultratop, in Wallonië op #19.

Calm After the Storm boekte meer succes. In Nederland, Vlaanderen en IJsland ging het lied naar nummer een, met verdere noteringen in de top drie in de hitlijsten in Oostenrijk, Denemarken, Duitsland en Zwitserland en nog een aantal top tien-noteringen.

Conchita Wurst is het dragqueen-personage van de Oostenrijker Tom Neuwirth, die werd geboren in 1988. Neuwirth raakte bekend door tweede te eindigen in een plaatselijke talentenjacht op tv. Hij richtte een boyband op die het niet lang uitzong, en creëerde Conchita Wurst in 2011.

Als Wurst werd hij zesde in een andere ta- lentenjacht, en het jaar daarop volgde een nipte tweede plaats in de Oostenrijkse Songfestivalvoorronde. De omroep wees Conchi- ta Wurst in september 2013 aan als kandidaat voor 2014. In ver- schillende landen gingen petities rond om de Oostenrijkse deel- name te verhinderen, maar Neuwirth en de omroep zetten door,

en met succes. Conchita Wurst was even wereldberoemd, met optreden in gayprides in heel Europa, maar net zo goed op de catwalk van Jean Paul Gaultier en Karl Lagerfeld en in het Europees Par- lement in Brussel en bij de Verenigde Naties.

Het personage mocht het Songfestival 2015 in Wenen mee presenteren. In 2019 schiep Neuwirth met WURST een tweede alter ego, met een totaal andere muziekstijl. Van Conchita Wurst verschenen tot nog toe drie albums, die het vooral in Oostenrijk zelf zeer goed deden. De recentste plaat, Truth Over Magnitude, lag in 2019 in de rekken.

Het scorebord

Vanaf dit jaar werden de gesplitste resultaten onmiddellijk na afloop van de finale bekendgemaakt op de website van het Songfestival, en de resultaten waren erg gedetailleerd: zowel de complete rangschikking van de televoters per land als van elk jurylid per land konden online geraadpleegd worden.

Donatan en Cleo uit Polen zorgden voor verdeling: vijfde bij het publiek en slechts drieëntwintigste bij de jury’s. De Britse televoters hadden Polen op één gezet, maar de jury op de allerlaatste plek. Zodoende viel de Poolse inzending buiten de top tien in het algemene klassement en kreeg ze tijdens de stemming geen punten toebedeeld, wat leidde tot schreeuwerige koppen in de Britse sensatiepers.

Ook Zwitserland (zevende en tweeëntwintigste) en Roemenië (negende en zeventiende) werden beter bevonden door het publiek. Malta, Finland en Azerbeidzjan profiteerden dan weer van een veel betere beurt bij de vakjury’s. Nederland werd hoger ingeschat door de kijkers thuis dan door de professionele juryleden – maar over de kracht van Conchita was op de avond zelf iedereen het eens.

In het kader van de transparantie had de EBU besloten om de namen van de juryleden per land op voorhand bekend te maken en de exac- te stemresultaten van zowel de jury’s als de kijkers

brede smaakverschillen tussen jury en publiek te bestaan, en dat was in België niet anders. Onze televoters hadden in de finale de Armeniër Aram MP3 bovenaan gezet, maar bij de juryleden werd hij 25ste en voorlaatste geklasseerd.

Qua mediahype was Eurosong 2014 een slappe bedoening, maar de kijkcijfers bleven nog steeds op een meer dan aanvaardbaar peil. De ver- schillende rondes lokten iedere zondagavond rond de 1,2 miljoen kijkers naar Eén. De finale deed het met 1.383.045 kijkers nagenoeg even goed als die van zes jaar tevoren.

Met 864.431 kijkers werd de eerste halve finale van 2014 de meest bekeken sinds die met Ishtar van zes jaar tevoren. De show van donderdag- avond lokte nog 515.137 kijklustigen naar Eén, en de zoveelste finale zonder België was alsnog goed voor 656.319 Vlamingen, nagenoeg een derde minder dan een jaar eerder, en amper 173.231 Franstaligen op de afspraak bij La Une.

In Nederland werd de kaap van vijf miljoen kijkers overschreden. Globaal gezien keken 195 miljoen mensen naar minstens een van de drie uitzendingen.