De 1e halve finale van het Songfestival 2026 was vooral een lange zit met vaak weinig opzienbarende televisie die te vaak plaatsvervangende schaamte genereerde. Een valse start voor de feestelijke 70e jubileumeditie, betoogt onze hoofdredacteur Jonathan in deze recensie.

Het begon allemaal zo mooi. De montage van de Oostenrijkse fan Toni die zeventig jaar lang trouw de wedstrijd bleef volgen (hoeveel doen hem dat na?) beklijfde. Vicky Leandros die uit de mottenballen werd opgevist om L’amour est bleu te playbacken was prachtig.

Maar na die eerste zes minuten uitzending ging het al mis.

Geen verzachtende omstandigheden

Victoria Swarovski en Michael Ostrowski hadden de chemie van een gekloofde diamant en een overjaarse circusdirecteur. Ze zaten bovendien gewrongen in een middelmatig tot slecht script dat de flauwe grappen aaneenreeg.

Een script dat in het Duits geschreven leek en nadien voor de gelegenheid was vertaald naar het Engels. Enerzijds is het lovenswaardig om de lokale cultuur te laten doorschemeren in een internationaal tv-evenement als dit. Anderzijds werkte het voor geen meter.

Er waren geen verzachtende omstandigheden voor de nutteloze fragmenten tussen en na de liedjes door. Het Professor Eurovision-luik was leuk gevonden (en hoera voor meer vrouwelijke visibiliteit in de academische wereld!) maar viel vormelijk en inhoudelijk tegen. De ‘quiz’ gepresenteerd door Ostrowski was ronduit belachelijk en bevatte bovendien feitelijke fouten.

Tenenkrullende televisie was de pauzeact met de presentatoren en Go-Jo, u weet nog wel, enorm bekend na zijn uitschakeling in de halve finale vorig jaar met Milkshake Man voor Australië. Dat dit idee niet bij de eerste brainstormsessie in de prullenmand verdween, zegt veel over hoe Oostenrijkers denken de grootste tv-show ter wereld te kunnen vullen.

Mea culpa

Dan waren er nog de deelnemende liedjes. Moldavië was een schitterende opener en vormde de start van een sterk eerste blok optredens. Akylas uit Griekenland had het slimste optreden van de avond en lijkt me een gevaarlijke outsider voor zaterdag. Finland had als topfavoriet de ultieme startpositie, omringd door vier van de vijf landen die uitgeschakeld werden.

Jammer vooral voor Portugal, dat niet de showstopper bleek die het had kunnen zijn, en San Marino, waarbij de camp-factor dan toch wellicht iets te veel van het goede was. Ik hoop dat Boy George niet uitbetaald wordt in Panini-stickers.

Het camerawerk was overwegend degelijk, een aantal verdwaalde shots buiten beschouwing gelaten, maar ook weinig opzienbarend. Van de groots aangekondigde Kinolook op voorhand viel vrij weinig te merken. Zowel visueel als inhoudelijk vormde de 1e halve finale op geen enkele manier een grote vernieuwing of vooruitgang.

De verrassingen van de avond waren Litouwen én België. Lion Ceccah’s buitenissigheden zijn helaas niet aan mij besteed. Wat ESSYLA betreft, sla ik ruiterlijk mea culpa. Na de onverdiende uitschakeling vorig jaar had ik elke kans op een finaleplek voor ons land dit jaar opgeborgen. Maar ik had ongelijk, en ben daar nog nooit zo blij over geweest.

Less is more

Dan nog één punt van kritiek: de show blééf maar duren. Tweeënhalf uur uitzending voor amper vijftien deelnemende landen, is van het goede te veel. Zeker omdat ik dermate op mijn honger blijf zitten bij de kwaliteit van de bladvulling die we kregen voorgeschoteld.

Ik heb het even opgezocht. In 2005 namen 25 landen deel aan de halve finale (er was er toen nog maar een). Die liveshow was vier minuten korter (!) dan de show van gisterenavond, met 10 deelnemende landen minder. Less is more, ORF en EBU.

Afsluiten doe ik met het einde van de show, het afroepen van de finalisten. Geen spoor van EBU-directeur Martin Green of een nieuwe catchphrase à la You’re good to go voor de bekendmaking.

Je merkt dat je naar een tv-show gemaakt in Duitstalig Europa kijkt wanneer de vijf landen die zich niet plaatsen in het groot geafficheerd worden met NOT QUALIFIED. Sie haben verloren, en je zult het geweten hebben, Estland, Georgië, Montenegro, Portugal en San Marino!